Ministerstwo Edukacji Narodowej: Architekt, Fundament i Strażnik Polskiego Systemu Oświaty

Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) to instytucja o fundamentalnym znaczeniu dla każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej. Od najmłodszych lat w przedszkolu, przez lata nauki w szkole podstawowej, średniej, aż po rozwój zawodowy i ustawiczne kształcenie – to właśnie MEN kształtuje ramy, w których odbywa się proces nauczania i wychowania. Nie jest to jedynie urząd administracyjny; to serce polskiej oświaty, odpowiedzialne za strategiczne planowanie, nadzór i rozwój systemu edukacyjnego, który przygotowuje kolejne pokolenia do wyzwań przyszłości.

W dzisiejszym dynamicznym świecie, w którym zmiany technologiczne i społeczne przyspieszają w zawrotnym tempie, rola Ministerstwa Edukacji Narodowej staje się jeszcze bardziej krytyczna. To ono musi nadążać za ewoluującymi potrzebami rynku pracy, wyzwaniami globalnymi i aspiracjami młodego pokolenia, jednocześnie dbając o zachowanie wartości, tradycji i tożsamości narodowej. Niniejszy artykuł stanowi kompleksowe spojrzenie na MEN – od jego historycznych korzeni, przez strukturę i kluczowe zadania, aż po bieżące wyzwania i perspektywy.

Dziedzictwo i Ewolucja: Fascynująca Historia Ministerstwa Edukacji Narodowej

Historia Ministerstwa Edukacji Narodowej jest nierozerwalnie związana z dziejami polskiej myśli pedagogicznej i dążeniem do modernizacji państwa. Korzenie tej instytucji sięgają jednego z najbardziej przełomowych momentów w historii edukacji europejskiej – powołania Komisji Edukacji Narodowej (KEN) 14 października 1773 roku. KEN, powstała z woli Sejmu Rozbiorowego, była pierwszą na świecie instytucją o charakterze ministerstwa oświaty, wyprzedzając podobne rozwiązania w innych krajach o dziesięciolecia. Jej utworzenie, po kasacie zakonu jezuitów, było aktem niezwykłej dalekowzroczności i śmiałości, mającym na celu reformę upadającego systemu szkolnictwa i uniezależnienie go od wpływów kościelnych.

Komisja Edukacji Narodowej zainicjowała epokowe reformy. Wprowadzono nowe, świeckie programy nauczania, które kładły nacisk na nauki ścisłe, języki nowożytne i historię, zamiast dominującego wcześniej łaciny i retoryki. Stworzono jednolity system szkolnictwa, od szkół parafialnych, przez szkoły wydziałowe (średnie), aż po uniwersytety (Szkoły Główne Koronna i Litewska). Reforma KEN nie tylko unowocześniła programy, ale także zrewolucjonizowała metody nauczania, stawiając na aktywność uczniów i rozwijanie krytycznego myślenia. To dzięki KEN powstały „elementarze” – pierwsze nowoczesne podręczniki, a także zintensyfikowano kształcenie nauczycieli. Dziedzictwo KEN jest do dziś inspiracją dla współczesnych reformatorów edukacji.

Na przestrzeni lat instytucja odpowiedzialna za edukację w Polsce przechodziła liczne transformacje, zmieniając nazwy i struktury. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku, Ministerstwo Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego (taką nazwę nosiło do 1945 roku) stanęło przed olbrzymim zadaniem odbudowy i unifikacji systemu szkolnictwa z trzech różnych zaborów. Okres II Rzeczypospolitej był czasem dynamicznego rozwoju edukacji, mimo trudności. Po II wojnie światowej, w warunkach kształtowania się Polski Ludowej, resort edukacji, już jako Ministerstwo Oświaty, a następnie Ministerstwo Oświaty i Wychowania, a później ponownie Ministerstwo Edukacji Narodowej, podlegał ideologicznym wpływom, ale jednocześnie masowo likwidował analfabetyzm i zapewniał powszechny dostęp do podstawowej edukacji.

Współczesna historia MEN jest naznaczona zarówno sukcesami, jak i wyzwaniami. Po 1989 roku nastąpił okres intensywnych reform, decentralizacji, wprowadzania gimnazjów, a następnie ich likwidacji. Jednym z najbardziej pamiętnych wydarzeń był strajk nauczycieli w 2019 roku, który sparaliżował niemal dwie trzecie szkół publicznych w kraju. Protest ten, spowodowany przede wszystkim niskimi płacami i narastającymi problemami systemowymi, uwidocznił głęboko zakorzenione bolączki polskiej oświaty i potrzebę gruntownych zmian. Odzwierciedlał on napięcia między oczekiwaniami społecznymi, ambicjami nauczycieli a dostępnymi zasobami.

W 2020 roku, w ramach reformy administracyjnej, Ministerstwo Edukacji Narodowej zostało zlikwidowane i połączone z Ministerstwem Nauki i Szkolnictwa Wyższego, tworząc Ministerstwo Edukacji i Nauki. Celem było stworzenie spójniejszej polityki dla całego sektora nauki, szkolnictwa wyższego i oświaty. Jednakże, po zmianie rządu, 1 stycznia 2024 roku, Ministerstwo Edukacji Narodowej zostało ponownie powołane do życia jako niezależny resort. Ta decyzja podkreśla wagę, jaką obecne władze przykładają do specyfiki i autonomii wyzwań związanych wyłącznie z edukacją przedszkolną, szkolną i pozaszkolną, odseparowując je od obszaru nauki i szkolnictwa wyższego. Obecnie MEN stoi przed zadaniem implementacji szeregu reform w programach nauczania, integracji innowacyjnych technologii oraz wzmacniania pozycji nauczycieli.

Architektura Władzy: Struktura i Funkcjonowanie Ministerstwa

Skuteczne zarządzanie tak złożonym systemem, jakim jest polska oświata, wymaga precyzyjnie zorganizowanej struktury. Ministerstwo Edukacji Narodowej zbudowane jest z dwóch głównych segmentów, które wzajemnie się uzupełniają: Kierownictwa Ministerstwa oraz Departamentów i Biur.

Kierownictwo Ministerstwa

Na czele Ministerstwa Edukacji Narodowej stoi Minister Edukacji Narodowej, który jest jednocześnie członkiem Rady Ministrów. To osoba odpowiedzialna za kształtowanie i realizację polityki edukacyjnej państwa, reprezentowanie resortu na forum krajowym i międzynarodowym, a także wydawanie rozporządzeń i zarządzeń wykonawczych do ustaw. Od 13 grudnia 2023 roku funkcję tę pełni Pani Barbara Nowacka. Jej priorytety obejmują m.in. odciążenie podstaw programowych, poprawę jakości kształcenia nauczycieli, zwiększenie autonomii szkół oraz wzmocnienie edukacji obywatelskiej i prozdrowotnej.

W pracy Ministra wspierają go Sekretarze Stanu i Podsekretarze Stanu. Każdy z nich odpowiada za wyodrębniony obszar działania ministerstwa, nadzorując pracę przypisanych im departamentów i biur. Przykładowo, w obecnym kierownictwie Ministerstwa Edukacji Narodowej (stan na 02.08.2025) funkcje te pełnią:

• Pani Katarzyna Lubnauer, Sekretarz Stanu – odpowiedzialna za kwestie programowe, nadzór pedagogiczny, a także współpracę z kuratoriami oświaty.
• Pani Joanna Mucha, Sekretarz Stanu – zajmująca się wsparciem szkół, programami edukacyjnymi, inwestycjami oświatowymi oraz współpracą z samorządami.
• Pan Henryk Kiepura, Podsekretarz Stanu – koncentrujący się na obszarach związanych z finansami resortu, funduszami europejskimi oraz kwestiami prawnymi.

Ich zaangażowanie i specjalizacja w konkretnych obszarach pozwalają na efektywne zarządzanie różnorodnymi aspektami działalności ministerstwa, od planowania strategicznego, przez legislację, aż po bieżącą realizację programów.

Departamenty i Biura

Praktyczną realizacją zadań Ministerstwa Edukacji Narodowej zajmują się wyspecjalizowane departamenty i biura. Każda z tych jednostek pełni określone funkcje, wspierając misję ministerstwa i umożliwiając efektywne wdrażanie strategii edukacyjnych. Przykładowe departamenty i ich kluczowe zadania to:

• Departament Kształcenia Ogólnego i Podstaw Programowych: Odpowiada za opracowywanie i aktualizowanie podstaw programowych dla wszystkich etapów kształcenia, w tym treści nauczania, wymagań egzaminacyjnych oraz kryteriów oceny osiągnięć edukacyjnych. To tutaj zapadają decyzje o tym, czego i w jaki sposób będą uczyć się polscy uczniowie.
• Departament Edukacji Włączającej i Specjalnej: Koncentruje się na tworzeniu warunków do integracji uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych, w tym osób z niepełnosprawnościami, w ramach powszechnego systemu szkolnictwa. Zadaniem tego departamentu jest zapewnienie dostosowań, wsparcia psychologiczno-pedagogicznego oraz odpowiednich kwalifikacji nauczycieli.
• Departament Finansów i Budżetu: Zarządza budżetem ministerstwa, planuje wydatki na oświatę, rozdziela środki finansowe dla jednostek oświatowych (np. subwencja oświatowa dla samorządów) oraz nadzoruje ich prawidłowe wykorzystanie.
• Departament Prawny: Opracowuje projekty aktów prawnych (ustaw, rozporządzeń), interpretuje przepisy oraz udziela wsparcia prawnego wszystkim jednostkom resortu.
• Departament Współpracy Międzynarodowej: Odpowiada za uczestnictwo Polski w międzynarodowych programach edukacyjnych (np. Erasmus+), współpracę bilateralną z innymi krajami oraz promocję polskiej edukacji za granicą.
• Departament Funduszy Europejskich: Koordynuje pozyskiwanie i wykorzystywanie środków z Unii Europejskiej na rozwój polskiej edukacji, wspierając projekty modernizacyjne, cyfrowe czy szkoleniowe.

Taka struktura, z jasno określonymi kompetencjami i obszarami odpowiedzialności, umożliwia sprawne zarządzanie zasobami, szybkie reagowanie na zmieniające się wymagania oświaty oraz elastyczne dostosowywanie się do potrzeb uczniów, nauczycieli i rodziców.

Słupy Oświaty: Kluczowe Zadania i Obszary Działania MEN

Główne zadania Ministerstwa Edukacji Narodowej wykraczają daleko poza samą administrację. To kompleksowy zestaw działań, mających na celu zapewnienie wysokiej jakości edukacji dla wszystkich mieszkańców kraju, przygotowanie młodych ludzi do życia w społeczeństwie i na rynku pracy oraz wspieranie rozwoju zawodowego nauczycieli.

Kształtowanie Polityki Oświatowej i Programów Nauczania

Centralnym zadaniem Ministerstwa Edukacji Narodowej jest tworzenie i nadzorowanie krajowej polityki oświatowej. Obejmuje to opracowywanie i nowelizowanie ustaw i rozporządzeń regulujących funkcjonowanie całego systemu edukacji – od przedszkoli, przez szkoły podstawowe i ponadpodstawowe, po kształcenie dorosłych. To MEN decyduje o strukturze szkół, zasadach rekrutacji, oceniania, promocji i organizacji egzaminów państwowych.

Kluczowym elementem tej polityki jest opracowywanie i aktualizowanie podstaw programowych. To dokumenty określające, jakie wiedzę i umiejętności uczniowie powinni zdobyć na poszczególnych etapach edukacji. Ministerstwo dąży do tego, aby programy nauczania były nowoczesne, interdyscyplinarne i odpowiadały na wyzwania XXI wieku, rozwijając kompetencje kluczowe, takie jak kreatywność, krytyczne myślenie, umiejętność rozwiązywania problemów i współpracę. Proces tworzenia nowych podstaw programowych często odbywa się w drodze szerokich konsultacji społecznych, angażując środowiska akademickie, nauczycieli, rodziców i ekspertów, co ma na celu zapewnienie ich kompleksowości i akceptacji społecznej.

Nadzór Pedagogiczny i Wsparcie dla Szkół

Ministerstwo Edukacji Narodowej sprawuje nadzór pedagogiczny nad szkołami i placówkami oświatowymi. Realizuje to poprzez kuratoria oświaty, które monitorują przestrzeganie przepisów prawa oświatowego, jakość nauczania, realizację podstaw programowych oraz warunki kształcenia i wychowania. Nadzór pedagogiczny ma na celu nie tylko kontrolę, ale przede wszystkim wspieranie szkół w ich rozwoju, wskazywanie dobrych praktyk i rekomendowanie rozwiązań prowadzących do podnoszenia jakości edukacji.

MEN aktywnie angażuje się również w wspieranie szkół w aspekcie infrastrukturalnym i technologicznym. Przykładem są takie inicjatywy jak program „Laboratoria Przyszłości”, w ramach którego szkoły podstawowe w całej Polsce otrzymują środki na zakup nowoczesnych narzędzi i sprzętu (np. drukarki 3D, roboty, sprzęt do zajęć technicznych i artystycznych), rozwijając kreatywność i umiejętności praktyczne uczniów. Innym przykładem jest program „Laptopy dla uczniów”, mający na celu wyposażenie każdego czwartoklasisty w bezpłatny laptop, co jest krokiem w kierunku zmniejszenia nierówności cyfrowych i przygotowania młodzieży do nauki i pracy w erze cyfrowej. Ministerstwo wspiera także rozwój Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej (OSE), zapewniającej szkołom szybki i bezpieczny dostęp do internetu.

Edukacja Włączająca i Równe Szanse

Jednym z priorytetów Ministerstwa Edukacji Narodowej jest promowanie edukacji włączającej, czyli zapewnienie wszystkim uczniom, bez względu na ich zdolności, indywidualne potrzeby czy niepełnosprawności, możliwości pełnego uczestnictwa w życiu szkolnym i rozwoju. To oznacza dostosowanie metod nauczania, materiałów dydaktycznych, a także organizacji przestrzeni szkolnej do różnorodnych potrzeb uczniów. MEN wspiera szkoły w tworzeniu klas integracyjnych, zapewnia dostęp do specjalistów (psychologów, pedagogów, logopedów, terapeutów), a także dąży do podnoszenia kwalifikacji nauczycieli w zakresie pedagogiki specjalnej i pracy z uczniami z różnymi potrzebami.

Ministerstwo angażuje się również w wyrównywanie szans edukacyjnych, szczególnie dla uczniów z rodzin o niskim statusie społeczno-ekonomicznym, z terenów wiejskich czy z mniejszości narodowych i etnicznych. Obejmuje to programy stypendialne, dofinansowanie podręczników (np. program „Wyprawka szkolna”), czy wsparcie dla dodatkowych zajęć wyrównawczych, aby każdy uczeń miał możliwość rozwinięcia swojego potencjału.

Rozwój Zawodowy Nauczycieli i Współpraca Społeczna

Jakość edukacji zależy w dużej mierze od kwalifikacji i zaangażowania nauczycieli. Ministerstwo Edukacji Narodowej odgrywa kluczową rolę w kształtowaniu i wspieraniu rozwoju zawodowego kadry pedagogicznej. Obejmuje to regulowanie zasad kształcenia nauczycieli (studia licencjackie, magisterskie, studia podyplomowe), systemu awansu zawodowego (staż, stopnie awansu), a także wspieranie programów doskonalenia zawodowego, szkoleń z zakresu nowych technologii, metod dydaktycznych czy radzenia sobie z wyzwaniami współczesnej młodzieży (np. problemy psychiczne, cyberprzemoc).

Ministerstwo aktywnie uczestniczy w dialogu społecznym, współpracując z związkami zawodowymi nauczycieli, organizacjami pozarządowymi, Radą Dialogu Społecznego, a także przedstawicielami rodziców i samorządów. Ta współpraca jest kluczowa dla budowania konsensusu wokół reform oświatowych i odpowiadania na bieżące problemy systemu. MEN regularnie organizuje konferencje branżowe, seminaria i panele dyskusyjne, które stanowią platformę wymiany doświadczeń i pomysłów pomiędzy ekspertami, praktykami i decydentami.

Wyzwania i Perspektywy: Edukacja na Progu Przyszłości

Współczesne Ministerstwo Edukacji Narodowej mierzy się z szeregiem skomplikowanych wyzwań, które wymagają strategicznego myślenia i elastycznego działania. Niektóre z nich to:

• Demografia: Spadek liczby urodzeń w Polsce przekłada się na mniejszą liczbę uczniów w szkołach, co generuje wyzwania związane z utrzymaniem etatów nauczycielskich, optymalizacją sieci szkół i efektywnym wykorzystaniem zasobów.
• Braki Kadrowe: Starzenie się kadry nauczycielskiej i malejące zainteresowanie zawodem nauczyciela, szczególnie w niektórych przedmiotach (np. fizyka, chemia, informatyka), stwarza ryzyko deficytu wykwalifikowanych pedagogów. Ministerstwo musi szukać sposobów na uatrakcyjnienie zawodu nauczyciela, poprawę jego statusu materialnego i społecznego.
• Zdrowie Psychiczne Młodzieży: Rośnie liczba uczniów doświadczających problemów ze zdrowiem psychicznym, lęków, depresji. MEN stoi przed zadaniem wzmocnienia wsparcia psychologiczno-pedagogicznego w szkołach, edukacji w zakresie zdrowia psychicznego oraz budowania bezpiecznego i wspierającego środowiska szkolnego.
• Cyfryzacja i Sztuczna Inteligencja: Szybki rozwój technologii cyfrowych i pojawienie się sztucznej inteligencji wymagają ciągłej adaptacji programów nauczania, metod dydaktycznych oraz wyposażenia szkół, aby przygotować uczniów do życia i pracy w świecie zdominowanym przez nowe technologie. To także wyzwanie dla nauczycieli, którzy muszą posiąść nowe kompetencje.
• Dostosowanie do Rynku Pracy: System edukacji musi efektywniej odpowiadać na potrzeby dynamicznie zmieniającego się rynku pracy. Oznacza to wzmocnienie kształcenia zawodowego, rozwijanie umiejętności praktycznych i miękkich oraz ścisłą współpracę z pracodawcami.
• Utrzymanie Standardów w Kontekście Międzynarodowym: Polska edukacja, mimo pewnych sukcesów (jak np. w badaniach PISA w niektórych obszarach), musi dążyć do systematycznego podnoszenia jakości, aby sprostać globalnej konkurencji i zapewnić młodym ludziom umiejętności porównywalne z ich rówieśnikami z najlepiej rozwiniętych krajów.

W obliczu tych wyzwań, Ministerstwo Edukacji Narodowej dąży do realizacji kilku kluczowych perspektywicznych celów. Są to m.in. odciążenie podstaw programowych od nadmiaru encyklopedycznej wiedzy na rzecz rozwijania kompetencji, wzmocnienie roli nauczyciela poprzez poprawę warunków pracy i możliwości rozwoju, zwiększenie autonomii szkół, a także uwzględnienie dobrostanu psychicznego i fizycznego uczniów jako integralnego elementu procesu edukacyjnego.

Dialog i Transparentność: Dostęp do Informacji i Współpraca

Działania Ministerstwa Edukacji Narodowej mają bezpośredni wpływ na miliony Polaków, dlatego transparentność i dostęp do informacji są kluczowe. MEN konsekwentnie rozwija narzędzia ułatwiające obywatelom pozyskiwanie wiedzy o jego funkcjonowaniu.

Ogłaszanie Aktualności i Komunikatów

Głównym źródłem informacji o bieżących działaniach Ministerstwa Edukacji Narodowej jest jego oficjalna strona internetowa, dostępna w ramach platformy Gov.pl (gov.pl/web/edukacja). Strona ta jest regularnie aktualizowana i zawiera kluczowe sekcje, takie jak „Aktualności”, gdzie publikowane są najświeższe wiadomości o działaniach ministerialnych, ogłoszeniach, konferencjach prasowych, planowanych zmianach w prawie oświatowym czy wydarzeniach związanych z edukacją. Znaleźć tam można również informacje o programach wsparcia dla szkół, nauczycieli i uczniów, zapowiedzi konkursów oraz wyniki analiz i raportów.

Dzięki temu nauczyciele, dyrektorzy szkół, rodzice, uczniowie oraz wszyscy zainteresowani polskim systemem edukacyjnym mogą na bieżąco śledzić rozwój polityki oświatowej i decyzje wdrażane przez władze. Regularne odwiedzanie strony Ministerstwa Edukacji Narodowej pozwala być na bieżąco z informacjami, co ułatwia lepsze zrozumienie ewolucji polskiego systemu edukacyjnego i planowanie działań w szkołach.

Biuletyn Informacji Publicznej (BIP) i Dostęp do Informacji Publicznej

Dostęp do informacji publicznej jest fundamentem demokratycznego państwa, a Ministerstwo Edukacji Narodowej w pełni realizuje ten obowiązek. Kluczowym narzędziem do uzyskania dostępu do oficjalnych dokumentów, decyzji administracyjnych, sprawozdań finansowych, protokołów posiedzeń czy informacji o zamówieniach publicznych jest Biuletyn Informacji Publicznej (BIP). BIP MEN zawiera obszerną bazę danych, która pozwala obywatelom monitorować procesy decyzyjne, realizowane projekty oraz transparentność działań ministerstwa. Każdy ma prawo wystąpić o udostępnienie informacji publicznej, jeśli nie znalazł jej w BIP, a ministerstwo ma obowiązek odpowiedzieć na takie zapytanie w określonym terminie.

Współczesne narzędzia, takie jak platforma e-Doręczenia, dodatkowo ułatwiają składanie wniosków, skarg i zapytań do ministerstwa w formie elektronicznej, co usprawnia komunikację i zwiększa dostępność urzędu dla obywateli. Ministerstwo angażuje się także w konsultacje społeczne dotyczące projektów aktów prawnych i strategicznych dokumentów. Dzięki temu każdy zainteresowany może wyrazić swoją opinię i zgłosić uwagi do planowanych zmian, co sprzyja budowaniu bardziej partycypacyjnego i demokratycznego procesu legislacyjnego.

Praktyczne wskazówki:

• Dla Nauczycieli i Dyrektorów: Regularnie sprawdzajcie sekcję „Aktualności” i „Komunikaty” na stronie gov.pl/web/edukacja, aby być na bieżąco z nowymi przepisami, programami i terminami. Śledźcie kalendarz szkoleń i konferencji.
• Dla Rodziców: Na stronie MEN znajdziecie informacje o prawach i obowiązkach rodziców, zasadach rekrutacji do szkół, programach wsparcia (np. darmowe podręczniki, stypendia), a także poradniki psychologiczno-pedagogiczne.
• Dla Uczniów: Szukajcie informacji o programach stypendialnych, konkursach przedmiotowych, możliwościach rozwoju poza lekcjami oraz stronach i aplikacjach edukacyjnych polecanych przez ministerstwo.
• Dla Obywateli: Korzystajcie z BIP, aby uzyskać dostęp do dokumentów publicznych i monitorować działania MEN. W razie potrzeby, korzystajcie z e-Doręczeń, by zadać konkretne pytania.

Centralne Miejsce Edukacji: Siedziba Ministerstwa Edukacji Narodowej

Siedziba Ministerstwa Edukacji Narodowej mieści się w historycznym sercu Warszawy, przy al. Jana Chrystiana Szucha 25. Ten monumentalny budynek, wzniesiony w latach 1925-1930, nie jest jedynie przestrzenią biurową, ale ma głębokie znaczenie historyczne i architektoniczne dla polskiego szkolnictwa. Pierwotnie służył jako siedziba Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, kontynuując tym samym tradycję zarządzania oświatą z tego prestiżowego miejsca.

Architektura budynku, charakterystyczna dla stylu neoklasycznego z elementami art déco, doskonale wpisuje się w otoczenie Alei Szucha – miejsca o szczególnym znaczeniu dla polskiej administracji i historii. Budynek ten, choć elegancki i dostojny, był również świadkiem wielu burzliwych wydarzeń w dziejach Polski, w tym tragicznych epizodów II wojny światowej. Dziś stanowi on centralny punkt, z którego zarządzana jest cała polska oświata, symbolizując ciągłość i stabilność w dążeniu do rozwoju edukacyjnego kraju. Jego lokalizacja w samym centrum stolicy podkreśla rangę i znaczenie zadań realizowanych przez Ministerstwo Edukacji Narodowej.

Kierunek Zmian: Aktualne Kierownictwo Ministerstwa Edukacji Narodowej

Od 13 grudnia 2023 roku, po zmianie rządu, Ministerstwem Edukacji Narodowej kieruje Pani Barbara Nowacka. Jej nominacja oraz powrót do samodzielnego Ministerstwa Edukacji (po rozdzieleniu z Ministerstwem Nauki i Szkolnictwa Wyższego) zwiastowały chęć gruntownych zmian w polskim systemie oświaty.

Do priorytetów i kluczowych obszarów działalności obecnej Minister oraz jej zespołu (Sekretarzy Stanu: Katarzyny Lubnauer i Joanny Muchy, oraz Podsekretarza Stanu Henryka Kiepury) należą:

• Odchudzenie Podstaw Programowych: Zredukowanie ilości materiału nauczania w podstawach programowych, aby umożliwić nauczycielom swobodniejsze podejście do nauczania, a uczniom – głębsze zrozumienie treści i rozwój kompetencji zamiast memorowania faktów. Wprowadzono już rozporządzenie zmniejszające podstawy programowe o 20% dla klas IV-VIII szkół podstawowych i szkół ponadpodstawowych od września 2024 roku.
• Zwiększenie Autonomii Szkół: Przekazanie większej decyzyjności na poziom szkoły, dyrektora i rady pedagogicznej, w tym w zakresie wyboru metod nauczania czy programów.
• Wzmocnienie Pozycji Nauczyciela: Poprawa warunków pracy i statusu zawodowego nauczycieli, w tym kwestie płacowe, programy wsparcia i rozwoju zawodowego.
• Edukacja Obywatelska i Prozdrowotna: